OECD >Multilingual Summaries

Economic Policy Reforms 2014: Going for Growth Interim Report

Summary in Polish

Reformy polityki gospodarczej z 2014 roku: Dążenie do rozwoju — raport śródokresowy

Streszczenie w języku polskim

Struktura raportu „Dążenie do rozwoju” bazuje na doświadczeniach OECD w zakresie reform polityki strukturalnej i wyników gospodarczych, a celem publikacji jest przekazanie decydentom konkretnych zaleceń dotyczących reform mających przyspieszyć rozwój. Dla każdego z państw określono pięć priorytetów polityki, w zależności od ich znaczenia dla poprawy długoterminowego materialnego poziomu życia dzięki wyższej wydajności i zwiększeniu zatrudnienia.

Wskazane priorytety reform strukturalnych dotyczą zasadniczo regulacji rynków produktowych i rynku pracy, edukacji i szkoleń, systemów podatkowych i świadczeń socjalnych, przepisów dotyczących handlu i inwestycji oraz polityki w zakresie innowacji. Niniejszy raport jest publikowany co roku — od 2005 r. w odniesieniu do krajów OECD, a od 2011 r. obejmuje także Brazylię, Chiny, Indie, Indonezję, Republikę Południowej Afryki i Rosję (kraje BRIICS). Raporty „Dążenie do rozwoju” są wykorzystywane w standardowym programie roboczym grupy G20, którego celem jest silny, trwały i zrównoważony wzrost.

W niniejszym raporcie śródokresowym analizie poddano główne wyzwania rozwojowe, przed którymi stoją kraje OECD i ważniejsze kraje nienależące do OECD, oraz postępy z ostatnich dwóch lat w zakresie wdrażania reform polityki strukturalnej służących przezwyciężaniu tych wyzwań (rozdział 1). Analizę przeprowadzono w kontekście istoty priorytetów krajowych określonych w poprzednich wydaniach raportu. Omówiono także potencjalny wpływ reform na cele polityki inne niż wzrost PKB, skupiając się na konsolidacji finansów publicznych, ograniczeniu nierównowagi rachunków obrotów bieżących i zmniejszeniu nierówności dochodów.

W raporcie uaktualniono też wskaźniki regulacji rynków produktowych w OECD, wykorzystywane do określania stanu barier legislacyjnych dotyczących konkurencji w różnych sektorach gospodarki, takich jak branże sieciowe (energetyka, telekomunikacja i transport), usługi specjalistyczne i dystrybucja detaliczna (rozdział 2). Wskaźniki te są powszechnie stosowane przez instytucje rządowe oraz organizacje międzynarodowe i środowiska akademickie.

Główny przekaz dotyczący polityki

Stopień realizacji i wyzwania dotyczące reform polityki

Kryzys spowodował wyhamowanie potencjalnego wzrostu wielu gospodarek rozwiniętych, a niektóre gospodarki wschodzące borykają się z trudnościami. Powrót na ścieżkę silnego, trwałego wzrostu wymaga ambitnych i kompleksowych reform strukturalnych, obejmujących wiele obszarów polityki.

Mimo problemów związanych z prowadzeniem reform w warunkach osłabionego wzrostu, rządy notują dalsze postępy w wielu dziedzinach. Tempo działań podejmowanych w obszarach objętych zaleceniami OECD dotyczącymi polityki nieco zwolniło w ostatnich dwóch latach, ale ogólnie jest znacznie wyższe niż obserwowane przed kryzysem. Największa intensywność reform utrzymuje się w krajach strefy euro poddanych bezpośredniej presji rynkowej lub objętych programami pomocy finansowej.

Jeśli chodzi o reformy na rzecz zwiększenia wydajności, bardziej skupiono się na działaniach mających na celu podwyższenie efektywności sektora publicznego, poprawę wyników edukacyjnych oraz złagodzenie regulacji rynków produktowych, a w nieco mniejszym stopniu — na systemie podatkowym i infrastrukturze. W obszarach polityki rynku pracy i polityki społecznej działania reformatorskie były intensywniejsze w takich dziedzinach, jak programy przechodzenia na wcześniejszą emeryturę, programy wsparcia finansowego i pomocy w szukaniu pracy, a także przepisy dotyczące ochrony zatrudnienia.

Mimo niedawnej poprawy perspektyw gospodarczych, państwa nadal borykają się z problemami w różnych obszarach strukturalnych. W wielu krajach OECD (Australii, Kanadzie, Nowej Zelandii, Wielkiej Brytanii i Szwajcarii) obserwuje się spowolnienie wzrostu wydajności pomimo stosunkowo wysokich nakładów na kapitał bazujący na wiedzy i wysokiej jakości kształcenie wyższe.

W wypadku krajów zaliczanych do rynków wschodzących (Brazylii, Chin, Chile, Indonezji, Indii, Meksyku, Rosji, Turcji i Republiki Południowej Afryki) głównym priorytetem polityki jest konieczność poprawy dostępu do edukacji wysokiej jakości, wyeliminowania trudności w dziedzinie infrastruktury fizycznej i prawnej oraz, w większości przypadków, zwiększenia odsetka pracowników zatrudnionych w sposób oficjalny.

Utrzymujące się wysokie bezrobocie to problem dotyczący większości krajów europejskich, ale w szczególności południowej i środkowej Europy, gdzie długoterminowe bezrobocie jest nadal wysokie, nawet mimo obniżenia się średniej stopy bezrobocia od czasu kryzysu. Do przyczyn, które różnią się w zależności od kraju, zaliczają się różne bariery dotyczące tworzenia miejsc pracy i mobilności pracowników, a także niewystarczająca pomoc w poszukiwaniu pracy i rozwijaniu umiejętności. W krajach z południowej części strefy euro, które zostały najmocniej dotknięte kryzysem, bardziej zdecydowane reformy rynku produktowego przyczyniłyby się do zwiększenia oddziaływania wdrożonych w ostatnich latach istotnych reform rynku pracy.

W niektórych krajach OECD borykających się ze szczególnie szybkim starzeniem się społeczeństwa (Niemczech, Japonii i Korei) głównym wyzwaniem pozostaje wprowadzenie większej liczby kobiet na rynek pracy i zapewnienie ich pełnej integracji oraz konieczność podniesienia wydajności w sektorze usług.

Działania w zakresie priorytetów polityki w krajach cechujących się szczególnie dużą nierównością dochodów powinny być nakierowane przede wszystkim na zawężenie rozkładu dochodów, chociaż może to być dłuższy proces. Z drugiej strony, jest mało prawdopodobne, żeby działania na rzecz zwiększenia wzrostu podejmowane w krajach notujących największą nierównowagę rachunku obrotów bieżących w ogólnym rozrachunku istotnie przyczyniły się do ograniczenia tej nierównowagi.

Postępy w zakresie zmniejszania barier legislacyjnych dotyczących konkurencji

Regulacje rynków produktowych są niezbędne dla właściwego funkcjonowania gospodarek rynkowych oraz ochrony integralności rynku, ale także dla realizacji celów w zakresie ochrony środowiska, zdrowia i bezpieczeństwa. We wszystkich obszarach rynków produktowych cechujących się konkurencją legislacja powinna jednak raczej wspierać niż ograniczać konkurencję.

Mówiąc konkretniej, oznacza to reformę przepisów stwarzających bariery wejścia na rynek, ograniczających możliwości konkurowania przez firmy obecne na rynku, zniechęcających dostawców do konkurowania lub ograniczających konsumentom dostępność informacji i wybór.

Ze zaktualizowanych w 2013 r. wskaźników regulacji rynków produktowych OECD wynika, że w ostatnich pięciu latach reformy w tej dziedzinie zwolniły; trend ten był wyraźnie widoczny. Mimo to w kilku krajach w ubiegłych pięciu latach wdrożono istotne reformy — w szczególności w Grecji, Polsce, Portugalii i Słowacji.

Ogólnie rzecz biorąc, w ostatnich pięciu latach większych postępów dokonano w zakresie łagodzenia ograniczeń dotyczących sprzedaży udziałów w przedsiębiorstwach państwowych, zmniejszenia wpływu kontroli cen na konkurencję, uproszczenia procedur administracyjnych dotyczących nowych firm, poprawy dostępu do informacji na temat regulacji oraz eliminowania praktyk dyskryminujących zagranicznych dostawców.

W wielu obszarach utrzymują się istotne bariery legislacyjne dotyczące konkurencji, mimo że od połowy lat dziewięćdziesiątych XX w. dokonano znacznych postępów w ich obniżaniu. Zarówno w krajach OECD, jak i krajach nienależących do OECD, do dziedzin z największym polem do poprawy zaliczają się: własność publiczna i nadzór nad przedsiębiorstwami państwowymi, a także bariery legislacyjne dotyczące wejścia na rynek usług sieciowych i specjalistycznych.

Summary of
OECD (2014), Economic Policy Reforms 2014: Going for Growth Interim Report, OECD Publishing.
http://dx/doi.org/10.1787/growth-2014-en

© OECD

Niniejsze podsumowanie nie jest oficjalnym tłumaczeniem materiałów OECD.

Kopiowanie niniejszego podsumowania jest dozwolone pod warunkiem zamieszczenia informacji o prawach autorskich OECD i tytułu oryginalnej publikacji.

Wielojęzyczne podsumowania są tłumaczeniami fragmentów dokumentów OECD, pierwotnie opublikowanych w językach angielskim i francuskim.

Są one dostępne bezpłatnie w internetowej księgarni OECD: www.oecd.org/bookshop

Dokładniejsze informacje można uzyskać, kontaktując się z Działem Praw Autorskich i Tłumaczeń w Dyrektoriacie do Spraw Publicznych i Komunikacji: rights@oecd.org, faks: +33 (0)1 45 24 99 30.

OECD Rights and Translation unit (PAC)
2 rue André-Pascal, 75116
Paris, France

Zachęcamy do odwiedzania naszej strony internetowej: www.oecd.org/rights