OECD >Multilingual Summaries

OECD-FAO Agricultural Outlook 2018-2027

Summary in Dutch

OESO‑FAO Landbouwvooruitzichten 2018‑2027

Samenvatting in het Nederlands

De Landbouwvooruitzichten 2018‑2027 zijn samengesteld door de OESO en de FAO op basis van informatie van de deskundigen van de betrokken regeringen en van gespecialiseerde grondstoforganisaties. De Vooruitzichten bieden een overzicht van de landbouw‑ en visserijsector voor de komende tien jaar op nationaal, regionaal en wereldwijd niveau. De editie van dit jaar bevat een speciaal hoofdstuk over de vooruitzichten en uitdagingen van de landbouw‑ en visserijsector in het Midden‑Oosten en Noord‑Afrika.

Tien jaar na de prijspieken voor voedingsmiddelen in 2007‑8, is de situatie van de wereldwijde landbouwmarkt heel anders. De productie van grondstoffen is sterk gegroeid en in 2017 werd een recordproductie bereikt voor de meeste granen, soorten vlees, zuivelproducten en vis, terwijl er nu meer graan in voorraad is dan ooit te voren. Tegelijkertijd is de vraagtoename iets afgenomen. De afgelopen tien jaar werd de vraag voornamelijk gestimuleerd door de toename van het hoofdelijke inkomen in de Volksrepubliek China (hierna ‘China’). De vraag naar vlees, vis en diervoeders nam daardoor in dat land sterk toe. Deze vraag neemt echter minder sterk toe en er is ook onvoldoende nieuwe vraag om de algehele productiegroei te ondersteunen. Dit betekent dat prijzen van landbouwproducten naar verwachting laag zullen blijven. Gezien het huidige hoge voorraadniveau is het ook onwaarschijnlijk dat de prijzen de komende jaren zullen stijgen.

De tragere groei van de vraag zal zich naar verwachting de komende tien jaar doorzetten. De bevolking is de grootste reden voor een consumptietoename van de meeste goederen, ook al zal het tempo van de bevolkingsgroei naar verwachting afnemen. Bovendien zal de consumptie van veel grondstoffen per hoofd van de bevolking op wereldwijd niveau naar verwachting niet veranderen. Dit geldt vooral voor basislevensmiddelen, zoals granen en knolgewassen, aangezien het consumptieniveau in veel landen het verzadigingspunt nagenoeg heeft bereikt. De stijging van de vraag naar vleesproducten neemt echter af vanwege de regionale voorkeursverschillen en beperkte besteedbare inkomens, terwijl de vraag naar dierlijke producten zoals zuivel de komende tien jaar naar verwachting zal toenemen.

De vraag naar granen en oliehoudende zaden wordt voornamelijk gestimuleerd door diervoeder, op de voet gevolgd door voedingsmiddelen. Een groot percentage van de extra vraag naar diervoeder is nog steeds afkomstig uit China. De vraagtoename naar diervoeders zal desondanks naar verwachting overal ter wereld afnemen, ondanks de intensivering van de veehouderij. Veel van de extra vraag naar voedingsmiddelen komt uit regio’s met een hoge bevolkingsgroei, zoals Afrika bezuiden de Sahara, India en het Midden‑Oosten en Noord‑Afrika.

De vraag naar granen, plantaardige olie en suikerriet voor de productie van biobrandstoffen zal veel minder sterk groeien dan de afgelopen tien jaar. Gedurende de afgelopen tien jaar heeft de uitbreiding van biobrandstoffen geleid tot een vraagtoename van meer dan 120 mt, voornamelijk maïs, maar verwacht wordt dat deze vraag gedurende de termijn van deze Vooruitzichten niet zal toenemen. In ontwikkelde landen is het onwaarschijnlijk dat de bestaande beleidsbepalingen een verdere uitbreiding zullen ondersteunen. Groei van de vraag in de toekomst is dan ook hoofdzakelijk afkomstig uit opkomende landen, aangezien sommige van die landen beleidsbepalingen hebben ingesteld die de productie van biobrandstoffen stimuleren.

De uitzonderingen op deze grootschalige verlaging van het groeitempo per hoofd van de bevolking zijn suiker en plantaardige oliën. De per capita consumptie van suiker en plantaardige olie zal in opkomende landen naar verwachting toenemen, aangezien door de verstedelijking de vraag naar verwerkte en gemaksvoeding groter wordt. Veranderingen van het voedselconsumptieniveau en van de samenstelling van de voeding betekenen dat de drie problemen van ondervoeding, overvoeding en een slechte voeding in opkomende landen zullen blijven bestaan.

De wereldwijde landbouw‑ en visserijproductie zal naar verwachting de komende tien jaar met ca. 20% toenemen, maar de variatie tussen de verschillende regio's is aanzienlijk. Een sterke groei wordt verwacht in Afrika bezuiden de Sahara, Zuid‑ en Oost‑Azië en het Midden‑Oosten en Noord‑Afrika. De productiegroei in de ontwikkelde landen is daarentegen naar verwachting veel kleiner, vooral in West‑Europa. De productietoename wordt voornamelijk gedreven door intensivering en efficiëntieverbeteringen en deels door een verruiming van de productiebasis vanwege een grotere veestapel en de verandering van grasland in akkerland.

Gezien de afname van de consumptie en de productiegroei zal de handel in landbouw‑ en visserijproducten naar verwachting 50% langzamer groeien dan de afgelopen tien jaar. De netto‑export door landen en regio’s met een groot oppervlak zal toenemen, met name in Noord‑ en Zuid‑Amerika. In landen met hoge bevolkingsdichtheid of een aanzienlijke bevolkingsgroei, zoals in het Midden‑Oosten en Noord‑Afrika, Afrika bezuiden de Sahara en Azië, zal de netto‑import toenemen.

Naar verwachting zullen nagenoeg alle landbouwproducten nog steeds worden geëxporteerd door een stabiele groep grote landen. Een duidelijke verandering is de opkomst van de Russische Federatie en Oekraïne op de wereldmarkt voor granen, die naar verwachting zal aanhouden. De hoge concentratie van exportmarkten kan de wereldmarkten gevoeliger maken voor aanbodproblemen als gevolg van natuurlijke en beleidsfactoren.

Als basisprojectie veronderstellen de Landbouwvooruitzichten 2018‑2027 dat de huidige beleidsbepalingen ook in de toekomst zullen gelden. Behalve de traditionele risico's voor de landbouwmarkten is er sprake van een toenemende onzekerheid over de handelspolitiek en bezorgdheid over de kans op toenemend protectionisme overal ter wereld. De landbouwhandel speelt een belangrijke rol bij het waarborgen van de voedselzekerheid en dit onderstreept de noodzaak van een wereldwijd handelsbeleid dat deze handel stimuleert.

Midden‑Oosten en Noord‑Afrika

Het speciale hoofdstuk van dit jaar is gewijd aan het Midden‑Oosten en Noord‑Afrika, waar de toenemende vraag naar voeding en de beperkte land‑ en waterresources leiden tot een toenemende afhankelijkheid van geïmporteerde basislevensmiddelen. Veel landen geven een groot aandeel van hun exportopbrengsten aan de import van voedingsmiddelen uit. De voedselzekerheid wordt bedreigd door conflict en politieke instabiliteit.

De landbouw‑ en visserijproductie in deze regio zal met 1,5% per jaar toenemen, voornamelijk dankzij productiviteitsverbeteringen. De beleidsbepalingen in deze regio ondersteunen de productie en consumptie van granen, met als gevolg dat 65% van het akkerland beplant wordt met granen waar veel water voor nodig is, met name tarwe, een gewas dat een groot percentage van de calorieconsumptie voor zijn rekening neemt. De voeding in deze regio zal naar verwachting veel granen en suiker bevatten, met een lage consumptie van dierlijke eiwitten.

Een alternatieve benadering voor de voedselzekerheid is een heroriëntatie van het beleid, niet langer gericht op granen, maar op plattelandsontwikkeling, armoedebestrijding en ondersteuning voor de productie van tuinbouwproducten met een hogere waarde. Een dergelijke verandering zou ook bijdragen tot een meer gediversifieerde en gezondere voeding.

Summary of
OECD (2018), OECD-FAO Agricultural Outlook 2018-2027, OECD Publishing.
http://dx/doi.org/10.1787/agr_outlook-2018-en

© OECD

Deze samenvatting is geen officiële OESO-vertaling.

Reproductie van deze samenvatting is toegestaan, mits het OESO-copyright en de titel van de oorspronkelijke publicatie worden vermeld.

Meertalige samenvattingen zijn vertaalde uittreksels van OESO-publicaties die oorspronkelijk in het Engels en Frans zijn gepubliceerd.