OECD >Multilingual Summaries

OECD Regions at a Glance 2013

Summary in Dutch

OESO Regionaal overzicht 2013

Samenvatting in het Nederlands

Regio's worden sterk door nationale overheden gesteund om groei te stimuleren, het welzijn te verbeteren en ongelijkheid aan te pakken, maar de economische crisis heeft het verschil in BNP per hoofd van de bevolking tussen groeiende en achterblijvende regio's in de helft van de OESO‑landen vergroot. De grootste verschiltoename van meer dan 8 procent tussen de 10% best presterende regio's en de 10% slechtst presterende regio's werd opgetekend in Denemarken, Ierland en Slowakije. Daar waar de verschillen kleiner werden, was dit vanwege een daling van de prestatie van de rijkste regio's en dus niet omdat de armste regio's het beter deden, behalve in China en India. Van 2008 tot 2010 daalde in driekwart van de onderzochte landen het BNP per hoofd van de bevolking in de 10% best presterende regio's, waarbij de grootste daling (12%) in Canada en Estland werd opgetekend.

Regionale, lokale en andere subnationale overheden namen in 2012 40% van de publieke uitgaven in de OESO‑zone voor hun rekening, ook al verschillen de cijfers tussen de landen onderling sterk, al naar gelang de mate van federalisme, regionale decentralisatie en financiële autonomie. Subnationale overheden zijn in de OESO‑zone verantwoordelijk voor 72% van de directe publieke investeringen, en dit percentage is vaak hoger in federale landen (België, Canada, Duitsland, Zwitserland en de Verenigde Staten), waar het totaalbedrag een combinatie is van de investeringen door de federale staten en door de lokale overheid.

Steden van allerlei grootte, en met name grote steden, leveren een belangrijke bijdrage aan de nationale economische prestaties. De 275 grootstedelijke gebieden in de OESO‑landen leverden in de periode van 2000 tot 2010 ruim de helft van het BNP in de OESO‑zone. De economische crisis heeft echter grote gevolgen voor de arbeidsmarkt gehad, ook in grootstedelijke gebieden. In 2012 was daardoor de werkloosheid in 45% van de grootstedelijke OESO‑gebieden hoger dan het nationale gemiddelde.

Ook al zijn grootstedelijke gebieden erg belangrijk voor de beleidsbepalingen van overheden, toch komen hun economische en sociale grenzen over het algemeen niet overeen met administratieve grenzen. Meestal zijn allerlei lokale en regionale overheden betrokken bij de beleidsvorming voor dezelfde stad, waardoor het noodzakelijk wordt de doelstellingen van verschillende instellingen goed op elkaar af te stemmen.

Ook al verschillen de economische groei en andere succesmetingen sterk in de diverse regio's, en zelfs in een enkel land, toch blijkt uit OESO‑onderzoek dat ondermaats presterende regio's concurrerend kunnen worden mits de juiste mix van beleidsbepalingen wordt ingesteld en de inzet op alle overheidsniveaus wordt gecoördineerd.

Belangrijkste bevindingen

De regio's leveren een bijdrage aan groei en welzijn.

Gemiddeld 39% van de totale werkgelegenheidstoename en 42% van de BNP‑toename in OESO‑landen van de afgelopen tien jaar werd bijgedragen door slechts 10% van de regio's.

Vanwege de economische crisis is het BNP per hoofd van de bevolking in de meeste regio's sinds 2008 gedaald. Gemiddeld hebben landelijke regio's een kleinere afname gezien dan stedelijke regio's, ook al vinden landelijke regio's het moeilijker om tijdens een economische recessie banen te creëren.

OESO‑regio's die worden gekenmerkt door een hoge werkgelegenheid hebben ook meer deeltijdbanen. Het aantal deeltijdbanen is de afgelopen paar jaar toegenomen. De vraag over wie deze parttime‑werkers zijn, wordt niet alleen beantwoord door de regionale demografie, maar ook door de bestaande reguleringen en toegang tot bepaalde sociale diensten, zoals kinderopvang.

In 2011 was in ca. 26% van de OESO‑regio's was minder dan 50% van de vrouwen tewerkgesteld. De regionale nadelen voor de werkgelegenheid van vrouwen zijn het grootst in Israël, Italië, Slowakije, Spanje, Turkije en de Verenigde Staten.

Werkloosheid onder jongeren schept vooral zorgen in Griekenland, Italië, Mexico, Polen, Portugal, Slowakije en Spanje, waar in sommige regio's de jeugdwerkloosheid ruim 40% is. Als de specifieke arbeidsmarkten van deze regio's worden aangepakt en beleidsbepalingen worden ingesteld die aangepast zijn aan de lokale situatie, zal het nationale economische herstel veel vlotter verlopen.

Ook al is in alle OESO‑landen de levensverwachting de afgelopen 30 jaar verhoogd en de kindersterfte verlaagd, toch bestaan er nog steeds grote verschillen tussen die cijfers in bepaalde regio's in Spanje, Australië, Mexico, de Verenigde Staten en Portugal, terwijl in de regio's van Canada en Slowakije de kindersterftecijfers variëren.

Van 2005 tot 2008 zijn de CO2‑emissies per hoofd van de bevolking in de meeste OESO‑landen gedaald, met name in Canada. In de niet‑OESO‑landen was dat met name in Brazilië.

Samen meer met minder doen

De uitgaven door subnationale OESO‑overheden vertegenwoordigden in 2012 17% van het BNP, 40% van alle publieke uitgaven en 72% van directe publieke investeringen.

Gemiddeld bestaat 45% van de inkomsten van subnationale overheden in de OESO‑landen uit inkomsten door belasting, terwijl ca. 38% van de regionale inkomsten afkomstig zijn van fondsen van centrale en supranationale overheden.

Eind 2012 was de algemene bruto overheidsschuld in de OESO‑zone (30 landen) 113% van het BNP, terwijl de schuld van subnationale overheden 22% van het BNP bedroeg.

Van 2007 tot 2012 zijn de directe investeringen per hoofd van de bevolking door subnationale overheden in de OESO‑landen sterk afgenomen (een daling van ca. 7%), om de schuldenlast te reduceren en de uitgaven aan welzijn, gezondheid en onderwijs te beschermen. Tijdens dezelfde periode zijn de bruto schulden per hoofd van de bevolking van subnationale overheden met 14% gestegen, ofwel ca. 1000 US$ per hoofd van de bevolking.

Wat budgettering en beslissingen over uitgaven betreft, moeten alle overheidsniveaus met elkaar samenwerken en moeten de doelstellingen en beleidsbepalingen van nationale, regionale en lokale overheden goed gecoördineerd worden.

Grootstedelijke gebieden leveren groei, duurzame ontwikkeling en sociale insluiting

Zeventig procent van de OESO‑bevolking woont in steden van verschillende grootte en 50% van de OESO‑bevolking woont in de grootstedelijke gebieden.

In 16 OESO‑landen werd 65% van alle patenten in 2008 in grootstedelijke gebieden toegekend.

De crisis heeft gevolgen gehad voor grootstedelijke gebieden: de werkloosheid in grootstedelijke gebieden van 26 van de 28 onderzochte OESO‑landen steeg de afgelopen vier jaar sneller dan in de tien jaar daarvoor.

De steden breiden zich in veel grootstedelijke gebieden sneller uit dan de bevolkingsgroei.

Grootstedelijke gebieden zijn grote energieverbruikers en grote producenten van CO2. Maar in de helft van OESO‑landen zijn de CO2‑emissies per hoofd van de bevolking in grootstedelijke gebieden lager dan in minder dichtbevolkte regio's.

Summary of
OECD (2013), OECD Regions at a Glance 2013, OECD Publishing.
http://dx/doi.org/10.1787/reg_glance-2013-en

© OECD

Deze samenvatting is geen officiële OESO-vertaling.

Reproductie van deze samenvatting is toegestaan, mits het OESO-copyright en de titel van de oorspronkelijke publicatie worden vermeld.

Meertalige samenvattingen zijn vertaalde uittreksels van OESO-publicaties die oorspronkelijk in het Engels en Frans zijn gepubliceerd.

Deze zijn gratis te verkrijgen via de Online Bookshop van de OESO www.oecd.org/bookshop

Neem voor meer informatie contact op met de eenheid OECD Rights and Translation, Public Affairs and Communications Directorate op, rights@oecd.org of per fax: +33 (0)1 45 24 99 30.

OECD Rights and Translation unit (PAC)
2 rue André-Pascal, 75116
Paris, France

Bezoek onze website www.oecd.org/rights